7 Şubat 2026 Cumartesi

Araştırma, antidepresanlar ile nesiller arası başa çıkma davranışlarındaki azalma arasında bağlantı kuruyor

"Araştırma, antidepresanlar ile nesiller arası başa çıkma davranışlarındaki azalma arasında bağlantı kuruyor", Pic (MIA)
Biyologlar, antidepresanlara maruz kalmanın zebra balıklarında önemli hayatta kalma davranışlarını baskıladığını, bu etkinin üç nesil boyunca devam ettiğini ve erkeklerde daha şiddetli olduğunu buldu.

Ottawa Üniversitesi'nden Dr. Marilyn Vera-Chang ve Dr. Vance Trudeau liderliğindeki bir biyolog ekibi tarafından yürütülen yeni bir çalışma, antidepresan ilaçlara maruz kalmanın zebra balıklarında stres hormonu baskılanmasına veya kortizol eksikliğine yol açtığını buldu. Bu olumsuz etki yavrulara aktarıldı ve üç ardışık nesil boyunca uzun süreli oldu. 

Bu bulgular önemlidir çünkü özellikle "doğum sonrası depresyon" ve anksiyete için birinci basamak tedavi olarak fluoksetin (Prozac) verilen hamile annelerin, çocuklarına da uzanan benzer etkiler yaşayabileceğini düşündürmektedir. Vera-Chang ve Trudeau şöyle açıklıyor:

   "Hamile kadınlara yüksek oranda FLX (fluoksetin "fluoxetine") reçete edilmesi ve bu terapötik ilaçlara maruz kalan insanlarda potansiyel uzun vadeli olumsuz etkiler göz önüne alındığında, bu durum endişe kaynağı olabilir."

Tıbbi Ekspres (Medical Express) ile yapılan son bir röportajda araştırmacılar şunları ekledi: “Çoğu insanın farkında olmadığı şey, balıklardaki ve insanlardaki mekanizmaların aslında oldukça benzer, hatta aynı olmasıdır. Bu, insanlar için potansiyel olarak ciddi sonuçlar doğurabileceği anlamına gelir.” 

Fluoksetin, Prozac gibi yaygın olarak reçete edilen antidepresan ilaçların aktif maddesidir. Bu ilaçların reçete edilmesi, depresif belirtiler gösteren hamile kadınlar için ilk tedavi yöntemidir.

 Önceki araştırmalar, fluoksetinin plasenta bariyerini kolayca geçtiğini ve bu nedenle fetüsün çok önemli bir gelişim döneminde yıkıcı etkilere maruz kaldığını göstermiştir. Ancak bu araştırmanın odak noktası, fluoksetin maruziyeti ve doğum öncesi gelişimle ilgili olası uzun vadeli sonuçları incelemekti.

   Vera-Chang ve Trudeau, "Doğum öncesi maruziyet sonrasında SSRI'ların HPA ekseninde bozulmaya yol açtığına dair kanıtlar mevcut olsa da, yetişkinlikte ve gelecek nesillerde ortaya çıkan uzun vadeli sonuçlar hakkında bilgi eksikliği kritik öneme sahiptir" diye yazıyorlar.

Bu çalışmada, bir araştırma ekibi, zebra balıklarında 6 günlük fluoksetin maruziyetinin etkisini inceledi. Sonuçları, fluoksetine maruz kalmanın stres hormonu kortizolü baskıladığını gösterdi. 

Kortizol, organizmaların uyum yeteneği ve hayatta kalmasında kritik bir rol oynar. Yeterli kortizol seviyesine sahip olmak, stres faktörlerine davranışsal olarak yanıt vermeyi sağlar. Yazarlar, insanlarda bu yanıtın azalmasının "tükenmişlik sendromu, kronik yorgunluk, fibromiyalji, bağışıklık sistemi bozuklukları ve travma sonrası stres bozukluğu [TSSB /PTSD "post-traumatic stress disorder"] gibi deneyimlerle ilişkili olduğunu" belirtiyor. 

Ayrıca, fluoksetin maruziyetinin etkisinin üç nesil boyunca sürdüğünü ve erkek zebra balıklarında daha şiddetli olduğunu buldular. Bu bozulma, azalma belirtisi göstermeden nesiller boyunca devam etti.

Özellikle erkek zebra balıklarında, hareket ve keşif davranışlarında azalma gözlemlendi. Başka bir deyişle, daha az hareket ediyorlardı. Bu bozulmuş davranışsal tepkiler, kortizol seviyelerinin azalmasıyla ilişkilendirildi. Kortizol seviyelerindeki bozulma, sinirsel, endokrin ve moleküler tepkilerin değişimi yoluyla, organizmanın çevresine davranışsal ve psikolojik olarak tepki verme yeteneğini değiştiriyor gibi görünüyordu. Yazarlar makalelerini şu açıklamayla sonlandırıyorlar:

    "Sonuç olarak, zebra balığı (ZF "zebrafish") beyin gelişimi sırasında FLX (fluoksetin) ile 6 günlük bir süre boyunca maruz kalınan ve FLX ile tedavi edilmiş hamile kadınların (HFL) göbek kordonu kanında tespit edilen konsantrasyonun alt aralığında olan bir konsantrasyon, en az üç ardışık nesil boyunca erkeklere özgü bir kortizol sentezi bozukluğuna yol açmaktadır."

Vera-Chang ve Trudeau'nun Medical Express röportajında ​​belirttiği gibi:

     "Bu, bir hayvan modelinde, yaygın bir antidepresana kısa süreli atalardan kalma maruziyetin bile stres tepkisini ve kritik başa çıkma davranışlarını birkaç nesil boyunca değiştirdiğini gösteren önemli bir kanıttır."

Ve klinik müdahalelerin gelecekte insanların refahı üzerinde önemli bir etkisi olabileceğini göstermektedir.

     "Gelecekteki tartışmalarda, bu tür ilaçların hayal ettiğimizden çok daha uzun vadeli etkileri olduğu dikkate alınmalıdır; çünkü çalışmamız, bugün yaptıklarımızın gelecek nesilleri etkileyebileceğini açıkça göstermektedir."


Referans: Study Links Antidepressants and Decreased Coping Behaviors Across Generations
Zenobia Morrill, January 14, 2019, ET:01-02.03.2026

NOT : Yabancı sitelerden alınan haber, makale gibi yabancı dillerin Türkçe çevirilerinde hatalar olabilir. Gerçek çevirileri öğrenmek için kaynaklarına gidip okuyabilirsiniz..

✔Türkiye'de Deli Author by Ertuğrul Yıldırım 🙂💓

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

YORUM UYARISI : Yorumlara link ve telefon numarası bırakmak,küfür,hakaret vb gibi suç unsuru olabilecek ve herhangi bir sorunda yasal soruşturma sözkonusu olabilecek bir isim vermek vb gibi yazılar yazmak yasaktır.Özellikle de bunları Unknow olarak yayınlayan yorumlar dikkate alınmayacaktır.Tespit edilirse yayınlanmaz yada silinir..